سایت شعرناب محیطی صمیمی و ادبی برای شاعران جوان و معاصر - نقد شعر- ویراستاری شعر - فروش شعر و ترانه اشعار خود را با هزاران شاعر به اشتراک بگذارید

منو کاربری



عضویت در شعرناب
درخواست رمز جدید

معرفی شاعران معاصر

انتشار ویژه ناب

تبلیغات متنی

♪♫ صدای شاعران ♪♫

تقویم روز

شنبه 25 ارديبهشت 1400
  • روز بزرگداشت فردوسي
5 شوال 1442
    Saturday 15 May 2021

      پر نشاط ترین اشعار

      کانال رسمی شعرناب

      بار پروردگارا، دلهاي ما را به باطل ميل مده پس از آنکه به حق هدايت فرمودي و به ما از لطف خود رحمتي عطا فرما، که تويي بسيار بخشنده (بي‌منّت). آل عمران آیه ۸

      شنبه ۲۵ ارديبهشت

      پست های وبلاگ

      شعرناب
      شعر سپید (بخش دوم)
      ارسال شده توسط

      موسی ظهوری آرام(آرام)

      در تاریخ : ۱۲ روز پیش
      موضوع: آزاد | تعداد بازدید : ۳۱۷ | نظرات : ۲۱

      باسلام
      در ادامه و تکمیل بحث وزن شعر سپید خالی از لطف نیست که مقاله ای از دکتر مهدی فیروزیان استادیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه تهران به نام نوعی وزن در شعر سپید را مرور کنیم که با تقطیع قسمتهای ابتدایی شعر باغ آینه شاملوبه نتایج جالبی دست یافته
      چراغی به دستمچراغی در برابرم
      من به جنگ سیاهی می روم
      گهواره های خستگی
      از کشاکش رفت و آمدها
      باز ایستاده اند
      وخورشیدی در اعماق
      کهکشانهای خاکستر شده را روشن می کند

      -1 ﭼﺮاﻏﻲ ﺑﻪ دﺳﺘﻢ ﭼﺮاﻏﻲ در ﺑﺮاﺑﺮم (ﻓﻌﻮﻟﻦ ﻓﻌﻮﻟﻦ ﻓﻌﻮﻟﻦ ﻓﺎﻋﻠﻦ ﻓَﻌﻞ)
      ﺷﻌﺮ ﺑﺎ ﺳﻪ ﻓﻌﻮﻟﻦ (ﻳﻚ ﻣﺼﺮاع ﻛﺎﻣﻞ در ﺑﺤﺮ ﻣﺘﻘﺎرب ﻣﺴﺪس ﺳﺎﻟﻢ)آﻏﺎز ﻣـﻲﺷـﻮد، وﻟـﻲ
      ﺷﺎﻋﺮ ﺑﻲدرﻧﮓ ﺑﺤﺮ ﻣﺘﺪارك را ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ اﻳﻦ وزن ﻣـﻲﻛﻨـﺪ: «ﻓـﺎﻋﻠﻦ ﻓَﻌـﻞ»- «ﻓـﺎﻋﻠﻦ» ﺳﺎﻟﻢ و »ﻓﻌﻞ« ﻣﺘﺪارك ﻣﺨﺒﻮن ﻣﻘﻄـﻮع اﺳـﺖ- و از اﻳـﻦ ﭘـﺲ ﺷـﺎﻫﺪ ﺗﻜـﺮاري ﻣﺘﺪارك
      ﺑﻪﻫﻨﺠﺎر ﺑﺮﭘﺎﻳﺔ اﻟﮕﻮي ﺑﺤﺮ ﻣﺘﺪارك ﺧﻮاﻫﻴﻢ ﺑﻮد.
      -2 ﻣﻦ ﺑﻪ ﺟﻨﮓ ﺳﻴﺎﻫﻲ ﻣﻲروم (ﻓﺎﻋﻠﻦ ﻓَﻌﻼﺗﻦ ﻓﺎﻋﻠﻦ)
      در اﻳﻦ ﻣﺼﺮاع ﻫﻢ دو رﻛﻦ از ﺑﺤﺮ ﻣﺘﺪارك آﻣﺪه (دو ﻓﺎﻋﻠﻦ = ﻣﺘﺪارك ﺳﺎﻟﻢ) اﻣﺎ رﻛﻨـﻲ از
      ﺑﺤﺮ رﻣﻞ ﻣﻴﺎن اﻳﻦ دو رﻛﻦ ﺟﺪاﻳﻲ اﻧﺪاﺧﺘﻪاﺳﺖ: «ﻓﻌﻼﺗﻦ» (رﻣﻞ ﻣﺨﺒﻮن.)
      -3 ﮔﻬﻮارهﻫﺎي ﺧﺴﺘﮕﻲ (ﻓﻊﻟﻦ ﻓﻌﻮلُ ﻓﺎﻋﻠﻦ)ﻣﺼﺮاع ﺳﻮم ﻫﻢ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺼﺮاع دوم از دو رﻛﻦ ﺑﺤﺮ ﻣﺘﺪارك ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه ﻛـﻪ رﻛﻨـﻲ ﻧﺎﺳـﺎز (ﻓﻌﻮل= ﻣﺘﻘﺎرب ﻣﻘﺒﻮض) ﻣﻴﺎن آن دو ﺟـﺪاﻳﻲ اﻓﻜﻨـﺪهاﺳـﺖ. اﻟﺒﺘـﻪ ﺷـﺎﻋﺮ دو رﻛـﻦ ﺑﺤـﺮ ﻣﺘﺪارك را ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺼﺮاع ﭘﻴﺶ ﻳﻜﺴﺎن ﻧﻴﺎورده، او ﻳﻚ ﺑﺎر «ﻓـﻊﻟـﻦ» (ﻣﺘـﺪارك ﻣﻘﻄـﻮع) و
      ﻳﻚ ﺑﺎر «ﻓﺎﻋﻠﻦ» (ﻣﺘﺪارك ﺳﺎﻟﻢ) را ﺑﻪﻛﺎر ﮔﺮﻓﺘﻪاﺳﺖ.
      -4 از ﻛﺸﺎﻛﺶ رﻓﺖ و آﻣﺪﻫﺎ (ﻓﺎﻋﻠﻦ ﻣﺘﻔﺎﻋﻠﻦ ﻓﻊﻟﻦ)ﻣﺼﺮاع ﭼﻬﺎرم ﻧﻴﺰ ﺳـﺎﺧﺘﺎري ﻛﻤـﺎﺑﻴﺶ ﻫﻤﺎﻧﻨـﺪ دو ﻣﺼـﺮاع ﭘـﻴﺶ دارد: دو رﻛـﻦ از ﺑﺤـﺮ ﻣﺘﺪارك در ﻣﺼﺮاع آﻣﺪه و رﻛﻨﻲ ﻧﺎﺳﺎزﮔﺎر ﺑﺎ اﻳﻦ دو رﻛﻦ (اﻳﻦ ﺑﺎر «ﻣﺘﻔﺎﻋﻠﻦ»ﻛـﻪ از ﺑﺤـﺮ ﻛﺎﻣﻞ اﺳﺖ)ﻣﻴﺎن آﻧﻬﺎ ﺟﺪاﻳﻲ اﻓﻜﻨﺪهاﺳﺖ. واروﻧﺔ ﻣﺼﺮاع ﭘﻴﺶ، در اﻳـﻦ ﻣﺼـﺮاع، ﻧﺨﺴـﺖ
      «ﻓﺎﻋﻠﻦ» (ﻣﺘﺪارك ﺳﺎﻟﻢ) آﻣﺪه و در ﭘﺎﻳﺎن، «ﻓﻊﻟﻦ» (ﻣﺘﺪارك ﻣﻘﻄﻮع.)
      اﮔﺮ اﻟﮕﻮي وزﻧﻲ ﺳﻪ ﻣﺼﺮاع ﻳﺎدﺷﺪه (ﻣﺼﺮاعﻫﺎي دوم، ﺳﻮم و ﭼﻬﺎرم)را در ﻳﻚ ﺟﺪول
      و در ﻛﻨﺎر ﻫﻢ ﺑﮕﺬارﻳﻢ، ﻫﻤﺎﻧﻨﺪي ﺳﺎﺧﺘﺎري آﻧﻬﺎ را ﺑﻬﺘﺮ درﻣﻲﻳﺎﺑﻴﻢ:
      ﻓﺎﻋﻠﻦ
      ﻓَﻌﻼﺗﻦ
      ﻓﺎﻋﻠﻦ
      ------------
      ﻓﺎﻋﻠﻦ
      ﻓﻌﻮلُ
      ﻓﻊﻟﻦ
      ------
      ﻓﻊﻟﻦ
      ﻣﺘﻔﺎﻋﻠﻦ
      ﻓﺎﻋﻠﻦ
      رﻛﻦﻫﺎي اول و ﺳﻮم ﻫﺮ ﺳﻪ ﻣﺼﺮاع از ﺑﺤﺮ ﻣﺘﺪارك ﻫﺴﺘﻨﺪ. رﻛﻦﻫﺎي ﻣﻴﺎﻧﻲ ﻫـﻢ ﻫـﺮ
      ﻳﻚ از ﺑﺤﺮي دﻳﮕﺮ ﺑﺮﮔﺰﻳﺪه ﺷﺪهاﻧﺪ. در رﻛـﻦﻫـﺎي اول و ﺳـﻮم، اﻟﮕـﻮي «ﻓـﺎﻋﻠﻦ ﻓـﺎﻋﻠﻦ»
       ٥٨١
      ﺷﻤﺎرة 23، ﺑﻬﺎر 1392
      ﮔﻮﻧﻪاي وزن در ﺷﻌﺮ ﺳﭙﻴﺪ ﺷﺎﻣﻠﻮ
       
      (ﻣﺼﺮاع دوم ﺷﻌﺮ) ﺑﻪ «ﻓﻊﻟﻦ ﻓﺎﻋﻠﻦ» (ﻣﺼﺮاع ﺳـﻮم)و ﺳـﭙﺲ ﺑـﺎ ﺟﺎﺑـﻪﺟـﺎﻳﻲ ارﻛـﺎن ﺑـﻪ «ﻓﺎﻋﻠﻦ ﻓﻊﻟﻦ»(ﻣﺼﺮاع ﭼﻬﺎرم) ﺑﺪل ﺷﺪهاﺳﺖ. اﻳﻨﻜﻪ ارﻛـﺎن ﻋﺮوﺿـﻲ آﻏـﺎز و ﭘﺎﻳـﺎن ﺳـﻪ ﻣﺼﺮاع ﺳﻪرﻛﻨﻲ، ﻫﻤﻪ از ﻳﻚ ﺑﺤﺮ ﺑﺎﺷﻨﺪ و در ﭼﻬﺎر رﻛﻦ از اﻳﻦ ﺷﺶ رﻛﻦ، ﻳﻚ رﻛﻦِ وﻳﮋه
      (ﻓﺎﻋﻠﻦ) ﺑﻴﺎﻳﺪ و دو رﻛﻦ دﻳﮕﺮ ﻧﻴﺰ ﺑﺎ ﻧﺎﺳﺎزي اﻧﺪﻛﻲ (ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻓﺎﻋﻠﻦ ﺑﻪ ﻓﻊﻟﻦ) ﺗﻜـﺮار ﺷـﻮﻧﺪ،
      ﺗﺼﺎدﻓﻲ ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻮد.
      -5 ﺑﺎز اﻳﺴﺘﺎدهاﻧﺪ (ﻓﺎﻋﻠﻦ ﻓﻌﻮل ﻓﺎع) اﮔﺮ ﻫﻤﺰة آﻏﺎزﻳﻦ «اﻳﺴﺘﺎدهاﻧﺪ» را ﻧﺎدﻳﺪه ﺑﮕﻴﺮﻳﻢ، وزﻧﻲ دﻳﮕﺮ ﺑﻪ دﺳﺖ ﻣﻲآﻳـﺪ ﻛـﻪ ﭼﻨـﻴﻦ اﺳﺖ: (ﻣﻔﻌﻮلُ ﻓﺎﻋﻠﻦ: ﺑﺎ + زﻳﺲ + ﺗﺎ + د + اﻧﺪ.) اﻳﻦ وزن ﺗﻨﻬﺎ دو رﻛـﻦ دارد ﻛـﻪ ﻫﻤﭽـﻮن
      ﻣﺼﺮاعﻫﺎي ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻳﻜﻲ از ﺑﺤﺮ ﻣﺘﺪارك اﺳﺖ: ﻓﺎﻋﻠﻦ (ﺳﺎﻟﻢ)، و دﻳﮕﺮي وزﻧـﻲ ﻧﺎﺳـﺎز دارد: ﻣﻔﻌﻮل (ﻫﺰج اﺧﺮب.)اﻣﺎ از آﻧﺠﺎﻛﻪ ﺳﺨﻦ درﺑﺎرة «اﻳﺴـﺘﺎﻳﻲ» اﺳـﺖ، ﺑﻬﺘـﺮ اﺳـﺖ ﻫﻤـﺰه را ﺑﺨﻮاﻧﻴﻢ و ﺑﻪ ﺷﻤﺎر آورﻳﻢ ﺗﺎ ﻫﺠﺎي ﻛﺸﻴﺪة «ﺑﺎز» ﺑﻪدرﺳﺘﻲ ﻛﺸﻴﺪه ﺧﻮاﻧﺪه ﺷـﻮد و ﻓﺎﺻـﻠﺔ
      ﭘﺪﻳﺪآﻣﺪه ﻣﻴﺎن «ﺑﺎز» و «اﻳﺴﺘﺎدهاﻧﺪ»، ﻣﻔﻬﻮم اﻳﺴﺘﺎﻳﻲ را در ذﻫﻦ اﺳـﺘﻮار ﻛﻨـﺪ. از اﻳـﻦرو، وزن ﺳﻪرﻛﻨﻲ (ﻓﺎﻋﻠﻦ ﻓﻌﻮلُ ﻓﻊ: ﺑﺎز + اﻳﺲ + ﺗﺎ + د + اﻧﺪ) را ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻳﻢ (روﺷـﻦ اﺳـﺖ ﻛـﻪ ﺗﻜﻠﻔﻲ در ﺧﻮاﻧﺪنِ ﺷﻌﺮ ﭘﺪﻳﺪ ﻧﻴﺎﻣﺪهاﺳﺖ.)رﻛﻦﻫﺎي اول و ﺳﻮم اﻳﻦ ﻣﺼﺮاع ﻧﻴﺰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳـﻪ ﻣﺼﺮاع ﭘﻴﺸﻴﻦ از ﺑﺤﺮ ﻣﺘﺪارك ﻫﺴﺘﻨﺪ: «ﻓﺎﻋﻠﻦ» (ﻣﺘﺪارك ﺳﺎﻟﻢ()و «ﻓﺎع»(ﻣﺘﺪارك اﺣـﺬ
      ﻣﺬال.) رﻛﻦ ﻣﻴﺎﻧﻲ ﻧﻴﺰ ﻫﻤﺎﻧﻨـﺪ آن ﻣﺼـﺮاعﻫـﺎ از ﺑﺤـﺮي دﻳﮕـﺮ ﺑﺮﮔﺰﻳـﺪه ﺷـﺪه: «ﻓﻌـﻮلُ» (ﻣﺘﻘﺎرب ﻣﻘﺒﻮض.)ﺷﺎﻋﺮ اﻧﺪكاﻧﺪك اﻟﮕﻮي وزﻧﻲ را دﮔﺮﮔـﻮن ﻣـﻲﻛﻨـﺪ و از آﻫﻨـﮓﻫـﺎي ﮔﻮﻧﻪﮔﻮن و رﻳﺘﻢﻫﺎي ﺗﺎزه ﺑﻬﺮه ﻣﻲﺑﺮد. او در اﻳﻦ ﻣﺼﺮاع ﺑﺎ اﻳﻨﻜﻪ ﻫﻤﭽﻨﺎن ﺑﻪ ﻗـﺎﻧﻮن ﺗﻜـﺮار ﺑﻪﻫﻨﺠﺎر ﭘﺎﻳﺒﻨﺪ ﻣﺎﻧﺪه و دو رﻛﻦ از ﺳﻪ رﻛﻦ ﻣﺼﺮاع را از ﺑﺤﺮ ﻣﺘﺪارك آوردهاﺳﺖ، در رﻛﻦ
      ﺳﻮم از دﮔﺮﮔﻮﻧﻲ ﺑﻴﺸﺘﺮي ﺑﻬﺮه ﺑﺮده و «ﻓﺎع»را ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ «ﻓﺎﻋﻠﻦ»و «ﻓﻊﻟﻦ» ﻛﺮدهاﺳﺖ.
      -6 و ﺧﻮرﺷﻴﺪي از اﻋﻤﺎق (ﻓﻌﻮﻟﻦ ﻓﺎﻋﻠﻦ ﻓﺎع.)
      ﻣﺼﺮاع ﺷﺸﻢ ﺑﺎ ﻫﻤﺎن وزن آﻏﺎزﻳﻦ ﺷﻌﺮ (ﻓﻌﻮﻟﻦ= ﻣﺘﻘﺎرب ﺳﺎﻟﻢ) آﻏﺎز ﻣﻲﺷـﻮد؛ ﺳـﭙﺲ دو
      رﻛﻦ از ﺑﺤﺮ ﻣﺘﺪارك - دو رﻛﻨﻲ ﻛﻪ در ﻣﺼﺮاع ﭘﻴﺶ ﻧﻴﺰ آﻣـﺪه ﺑـﻮد- ﻣـﻲآﻳـﺪ: «ﻓـﺎﻋﻠﻦ»
      (ﻣﺘﺪارك ﺳﺎﻟﻢ) و «ﻓﺎع» (ﻣﺘﺪارك اﺣﺬ ﻣﺬال.)ﺷﺎﻋﺮ در اداﻣﺔ دﮔﺮﮔﻮنﺳﺎزي آﻫﻨﮓ ﺷﻌﺮ، اﻟﮕﻮﻳﻲ را ﻛﻪ در ﭼﻬﺎر ﻣﺼﺮاع ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﻪﻛﺎر ﺑﺮده، ﻛﻨﺎر ﻣﻲﻧﻬﺪ، وﻟﻲ ﻫﻤﭽﻨﺎن ﺗﻜﺮارِ ارﻛـﺎن
       دﻛﺘﺮ ﻣﻬﺪي ﻓﻴﺮوزﻳﺎن
      ﺷﻤﺎرة 23، ﺑﻬﺎر 1392
      ٦٨١
           
      ﻋﺮوﺿﻲ ﺑﺤﺮ ﻣﺘﺪارك و آوردن دو رﻛﻦ از اﻳﻦ ﺑﺤﺮ را از ﻧﻈـﺮ دور ﻧﻤـﻲدارد؛ ﺗﻨﻬـﺎ ﻳﻜـﻲ از رﻛﻦﻫﺎ (ﻓﺎﻋﻠﻦ) را از ﺟﺎﻳﮕﺎه رﻛﻦ اول ﻣﺼﺮاع، ﺑـﻪ ﺟﺎﻳﮕـﺎه دوم ﻣـﻲ ﺑـﺮد. ﻫﻤﺎﻧﻨـﺪيﻫـﺎي
      ﺳﺎﺧﺘﺎر وزﻧﻲ دو ﻣﺼﺮاع ﭘﻨﺠﻢ و ﺷﺸﻢ را در ﺟﺪول زﻳﺮ ﺑﻬﺘﺮ ﻣﻲﺗﻮان دﻳﺪ:
      ﻓﺎع
      ﻓﻌﻮلُ
      ﻓﺎﻋﻠﻦ
      ----------
      ﻓﺎع
      ﻓﺎﻋﻠﻦ
      ﻓﻌﻮﻟﻦ
      ---------
      -7 ﻛﻬﻜﺸﺎنﻫﺎي ﺧﺎﻛﺴﺘﺮﺷﺪه را روﺷﻦ ﻣﻲﻛﻨﺪ (ﻓﺎﻋﻠﻦ ﻓﺎﻋﻠﻦ ﻓﻊﻟﻦ ﻓﻌﻠﻦ ﻓﻊﻟﻦ ﻓﺎﻋﻠﻦ.)
      ﻣﺼﺮاع ﻫﻔﺘﻢ - ﻛﻪ ﺑﻠﻨﺪﺗﺮﻳﻦ ﻣﺼﺮاع ﻧﻴﺰ ﻫﺴﺖ- ﻳﻜﺴﺮه در ﺑﺤﺮ ﻣﺘﺪارك ﺳﺮوده ﺷﺪهاﺳﺖ:
      «ﻓﺎﻋﻠﻦ ﻓﺎﻋﻠﻦ»(ﻛﻪ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﻣﺼﺮاﻋﻲ از ﺑﺤﺮ ﻣﺘﺪارك ﻣﺮﺑﻊ ﺳﺎﻟﻢ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر آﻳﺪ)، «ﻓﻊﻟـﻦ» (ﻣﺘﺪارك ﻣﻘﻄﻮع)، «ﻓﻌﻠﻦ» (ﻣﺘﺪارك ﻣﺨﺒﻮن)، «ﻓﻊﻟﻦ» ﻛﻪ ﺗﻜﺮار ﺷـﺪه و در ﭘﺎﻳـﺎن ﺑـﺮاي ﺳﻮﻣﻴﻦ ﺑﺎر در اﻳﻦ ﻣﺼـﺮاع، «ﻓـﺎﻋﻠﻦ» (ﻣﺘـﺪارك ﺳـﺎﻟﻢ) آﻣـﺪهاﺳـﺖ. ﺗﻜﺮارﻫـﺎ ﺑـﻪراﺳـﺘﻲ ﭼﺸﻤﮕﻴﺮ اﺳﺖ. ﺣﺘﻲ ﺑﻪ ﮔﺰارﺷﻲ دﻳﮕﺮ ﻣﻲﺗﻮاﻧﻴﻢ ﭼﻬﺎر رﻛﻦ ﭘﺎﻳﺎﻧﻲ را ﻣﺼﺮاﻋﻲ از ﻳﻚ ﺑﻴﺖ ﻋﺮوﺿﻲ ﺑﺸﻤﺎرﻳﻢ: ﻓﻊﻟﻦ ﻓﻌﻠﻦ ﻓﻊﻟﻦ ﻓﺎﻋﻠﻦ(4). اﮔﺮ ﺑﺨـﻮاﻫﻴﻢ ارﻛـﺎن ﻣﺼـﺮاع ﻫﻔـﺘﻢ را ﻫـﻢ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺼﺮاعﻫﺎي ﭘﻴﺸﻴﻦ در ﺟﺪوﻟﻲ ﺑﻨﺸﺎﻧﻴﻢ، ﺑﺮاي ﻫﻤﺴﺎﻧﻲ ﺑﺎ دو ﺟﺪول ﭘﻴﺸﻴﻦ ﻣﻲﺗـﻮان
      اﻳﻦ ﻣﺼﺮاع ﺷﺶ رﻛﻨﻲ را در دو ﺳﻄﺮ ﺳﻪرﻛﻨﻲ ﻧﻤﺎﻳﺶ داد:
      ﻓﻊﻟﻦ
      ﻓﺎﻋﻠﻦ
      ﻓﺎﻋﻠﻦ
      -------
      ﻓﺎﻋﻠﻦ
      ﻓﻊﻟﻦ
      ﻓﻌﻠﻦ
      در ﻳﻚ ﻧﻤﺎ، اﻟﮕﻮي وزﻧﻲ و ﺗﻜﺮارﻫﺎي ﺑﻪﻫﻨﺠﺎر ﺷﺶ ﻣﺼﺮاع دو ﺗـﺎ ﻫﻔـﺖ را در ﺟـﺪول زﻳﺮ ﻣﻲﺗﻮان دﻳﺪ (ﻣﺼﺮاع ﻫﻔﺘﻢ را در دو ﺳﻄﺮ ﻧﺸﺎن دادهاﻳﻢ.) در اﻳﻦ ﺟﺪول ﺑﺮاي روﺷﻦﺗﺮ ﺷﺪن ﺗﻜﺮارﻫﺎ، رﻛﻦ «ﻓﺎﻋﻠﻦ» را - ﻛﻪ ﻧـﻪ ﺑـﺎر در اﻳـﻦ ﺟـﺪول و ده ﺑـﺎر در ﻫﻔـﺖ ﻣﺼـﺮاع
      ﻧﺨﺴﺖ ﺷﻌﺮ ﺗﻜﺮار ﺷﺪه- ﭘﺮرﻧﮓ ﻛﺮدهاﻳﻢ:
      ﻓﺎﻋﻠﻦ
      ﻓَﻌﻼﺗﻦ
      ﻓﺎﻋﻠﻦ
      --------
      ﻓﺎﻋﻠﻦ
      ﻓﻌﻮلُ
      ﻓﻊﻟﻦ
      ---------
      ﻓﻊﻟﻦ
      ﻣﺘﻔﺎﻋﻠﻦ
      ﻓﺎﻋﻠﻦ
      ----------
      ﻓﺎع
      ﻓﻌﻮلُ
      ﻓﺎﻋﻠﻦ
      -----------
      ﻓﺎع
      ﻓﺎﻋﻠﻦ
      ﻓﻌﻮﻟﻦ
      ----------
      ﻓﻊﻟﻦ
      ﻓﺎﻋﻠﻦ
      ﻓﺎﻋﻠﻦ
      ------؛--
      ﻓﺎﻋﻠﻦ
      ﻓﻊﻟﻦ
      ﻓﻌﻠﻦ
       ٧٨١
      ﺷﻤﺎرة 23، ﺑﻬﺎر 1392
      ﮔﻮﻧﻪاي وزن در ﺷﻌﺮ ﺳﭙﻴﺪ ﺷﺎﻣﻠﻮ
       
      ﭼﻨﺎنﻛﻪ دﻳﺪه ﻣﻲﺷﻮد، ﭘﺎﻳﻪﻫﺎي ﺑﺤﺮ ﻣﺘﺪارك ﺑﻪ ﮔﻮﻧﺔ ﭼﺸﻤﮕﻴﺮي در اﻳﻦ ﺷـﻌﺮ(5) ﻛـﻪ
      ﺑﻴﺴﺖ و ﺷﺶ رﻛﻦ دارد، ﺑﺎزآورده ﺷﺪهاﻧﺪ:
      ۱- ﻓﺎﻋﻠﻦ (ﻣﺘﺪارك ﺳﺎﻟﻢ): ده ﺑﺎر ۲- ﻓﻊﻟﻦ (ﻣﺘﺪارك ﻣﻘﻄﻮع): ﭼﻬﺎر ﺑﺎر ۳- ﻓﻌﻠﻦ (ﻣﺘﺪارك ﻣﺨﺒﻮن): ﻳﻚ ﺑﺎر
      ۴- ﻓَﻌﻞ (ﻣﺘﺪارك ﻣﺨﺒﻮن ﻣﻘﻄﻮع):ﻳﻚ ﺑﺎر
      ۵- ﻓﺎع (ﻣﺘﺪارك اﺣﺬ ﻣﺬال):دو ﺑﺎر
      ﺑﺮ روي ﻫﻢ ﻫﺠﺪه رﻛﻦ از اﻳﻦ ﺑﻨﺪ ﺑﻴﺴﺖ و ﺷﺶ رﻛﻨﻲ در ﺑﺤﺮ ﻣﺘﺪارك اﺳﺖ. ﭘﺲ از اﻳﻦ رﻛﻦ، ﺷﺎﻋﺮ ﺑﻴﺸـﺘﺮ از ﺑﺤـﺮ ﻣﺘﻘـﺎرب (ﭼﻬـﺎر ﺑـﺎر «ﻓﻌـﻮﻟﻦ» و دو ﺑـﺎر «ﻓﻌـﻮل») ﺑﻬـﺮه ﺑﺮدهاﺳﺖ. ﻧﻴﺰ ﻳﻚ ﺑﺎر ﻫﺮ ﻳﻚ از دو رﻛﻦ «ﻓﻌﻼﺗﻦ»و «ﻣﺘﻔﺎﻋﻠﻦ» ﺑﻪﻛﺎر رﻓﺘـﻪاﻧـﺪ. در اﻳـﻦ
      راﺑﻄﻪ، ﺳﻪ ﻧﻜﺘﺔ درﺧﻮر درﻧﮓ وﺟﻮد دارد:
      ۱- در ﻫﻤﺔ ﻣﺼﺮاعﻫﺎ، رﻛﻦ ﻓﺎﻋﻠﻦ (ﻣﺘﺪارك ﺳﺎﻟﻢ( )دﺳﺖﻛﻢ ﻳﻚ ﺑﺎر آﻣﺪهاﺳﺖ.
      ۲- ﻫﻤﺔ ﻣﺼﺮاعﻫﺎ ﺑﺎ رﻛﻨﻲ از ﺑﺤﺮ ﻣﺘﺪارك ﭘﺎﻳﺎن ﮔﺮﻓﺘﻪاﻧﺪ.
      -3 در ﻫﻤﺔ ﻣﺼﺮاعﻫﺎ اﻓﺰون ﺑﺮ رﻛﻦ ﭘﺎﻳﺎﻧﻲ، رﻛﻨﻲ دﻳﮕﺮ ﻧﻴﺰ از ﺑﺤﺮ ﻣﺘﺪارك آﻣﺪهاﺳﺖ. اﻳﻦ ﺗﻜﺮارﻫﺎي ﺑﻪﻫﻨﺠﺎر و ﭼﺸﻤﮕﻴﺮ در ﺣﺎﻟﻲ در ﺷﻌﺮ ﺷﺎﻣﻠﻮ دﻳﺪه ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﺎ ﺑـﺮاي اﺛﺒﺎت ﮔﻤﺎن ﺧﻮد، در ﺗﻘﻄﻴﻊ ارﻛﺎن ﺷﻌﺮ ﻫﻴﭻﮔﻮﻧـﻪ ﻓـﺮاخروي ﻧﻜـﺮدهاﻳـﻢ و ﭼﻴـﺰي را ﻛـﻪ ﻧﻴﺴﺖ ﺑﻪ ﺷﻌﺮ درﻧﺒﺴﺘﻪاﻳﻢ. ﻫﻤﺔ ارﻛﺎن ﻳﺎدﺷﺪه در ﻋﺮوض ﺳﻨﺘﻲ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪهاﻧﺪ. ﻣﺎ ﺣﺘﻲ از اﺧﺘﻴﺎرات ﻋﺮوﺿﻲ ﻛﻪ در ﺷﻌﺮ ﻛﻼﺳﻴﻚ ﭘﺴﻨﺪﻳﺪه و ﭘﺬﻳﺮﻓﺘـﻪﺷـﺪه اﺳـﺖ، ﭼﺸـﻢﭘﻮﺷـﻲ ﻛﺮدﻳﻢ ﺗﺎ راه را ﺑﺮ ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﺧﺮدهﮔﻴﺮي ﺑﺒﻨﺪﻳﻢ. ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻧﮕﺎرﻧﺪه ﻣﻲﺗﻮاﻧﺴﺖ ﻧﺎﺳﺎزي ﺑﺮﺧﻲ از ارﻛﺎن را ﺑﺎ ﺗﻘﻄﻴﻌﻲ ﻧﻮآﻳﻴﻦ از ﻣﻴﺎن ﺑﺮدارد، وﻟﻲ ﺧﻮاﻧﺶ ﻫﻤـﻮار ﺳـﺨﻦ (ﻫﻤﺎﻧﻨـﺪ ﮔﻔﺘـﺎر
      روزاﻧﺔ ﻣﺮدم) را ﺑﺮﮔﺰﻳﺪ و ﺷﻌﺮ را ﺑﻪدرﺳﺘﻲ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﺔ ﻗﺎﻧﻮنﻫﺎي ﻋﺮوﺿﻲ، ﺗﻘﻄﻴـﻊ ﻛـﺮد. ﻣـﺜﻼً ﻣﻲﺷﺪ ﻣﺼﺮاع ﻧﺨﺴﺖ را ﭼﻨﻴﻦ ﺧﻮاﻧﺪ ﺗﺎ ﻫﻤﺔ ارﻛﺎن ﻣﺘﺪارك ﺑﺎﺷﻨﺪ: »ﻓَﻌﻞ ﻓـﺎﻋﻠﻦ ﻓـﺎﻋﻠﻦ ﻓﻊ ﻓﺎﻋﻠﻦ ﻓَﻌﻞ؛« وﻟﻲ از آﻧﺠﺎﻛﻪ در ﻋﺮوض ﺳﻨﺘﻲ، ﻓَﻌﻞ در آﻏﺎز ﻧﻤﻲآﻳﺪ، ﭼﻨﻴﻦ ﺧﻮاﻧﺸﻲ را روا ﻧﺪاﻧﺴــﺘﻴﻢ و ﭼﻴــﺰي را ﺑﺮﮔﺰﻳــﺪﻳﻢ ﻛــﻪ ﻫﻤﮕــﺎن ﺑﭙﺬﻳﺮﻧــﺪ. ﻫﻤﭽﻨــﻴﻦ ﻣﺼــﺮاع دوم را ﻣﻲﺗﻮاﻧﺴﺘﻴﻢ ﭼﻨﻴﻦ ﺑﻨﻮﻳﺴﻴﻢ:«ﻓﺎﻋﻠﻦ ﻓﻌﻠﻦ ﻓـﻊ ﻓـﺎﻋﻠﻦ»(ﻛـﻪ ﺑـﺎز ﻫﻤـﺔ ارﻛـﺎن ﻣﺘـﺪارك ﺷﺪهاﻧﺪ)، وﻟﻲ از آﻧﺠﺎﻛﻪ در ﻋﺮوض ﺳﻨﺘﻲ، «ﻓـﻊ» ﻣﺎﻧﻨـﺪ «ﻓَﻌـﻞ» ﺗﻨﻬـﺎ در ﭘﺎﻳـﺎن ﻣﺼـﺮاع ﻣﻲآﻳﺪ (ﻧﻚ. ﺷﻤﻴﺴﺎ، :1386 )37، در ﻣﻴﺎﻧﺔ ﻣﺼﺮاع ﻧﺸـﺎﻧﺪنِ آن را روا ﻧﺸـﻤﺮدﻳﻢ؛ ﮔﺮﭼـﻪ اﻳـﻦ
       دﻛﺘﺮ ﻣﻬﺪي ﻓﻴﺮوزﻳﺎن
      ﺷﻤﺎرة 23، ﺑﻬﺎر 1392
      ٨٨١
           
      ﻛﺎر، ﻣﺎ را ﺑﻪ ﺧﻮاﺳﺘﻤﺎن (اﺛﺒﺎت ﺗﻜﺮار ﺑﺴﻴﺎر ﻳﻚ رﻛﻦ در ﺷﻌﺮ ﺷﺎﻣﻠﻮ)ﻧﺰدﻳﻚﺗﺮ ﻣﻲﺳﺎﺧﺖ.
      آﻧﭽﻪ آوردﻳﻢ ﭼﻴﺰي اﺳﺖ ﻛﻪ ﮔﻮش ﻋﺮوﺿﻲ ﻣﻲﺷﻨﻮد. ﺑﻬﺮه ﻧﺒﺮدن از اﺧﺘﻴﺎرات ﺷﺎﻋﺮي ﻛﻪ در ﻋﺮوض ﺳﻨﺘﻲ ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪهاﻧﺪ و ﻛﺎرﺑﺮد ﺑﺴـﻴﺎر دارﻧﺪ ﻧﻴﺰ ﻛﺎر ﻣﺎ را دﺷﻮارﺗﺮ ﺳﺎﺧﺘﻪاﺳﺖ. ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ آن اﺧﺘﻴﺎرات، ﺗﻨﺎﺳﺐﻫﺎي وزﻧـﻲ ﺑﻴﺸﺘﺮي ﻣﻲﺗﻮان در ﺷﻌﺮ ﺷﺎﻣﻠﻮ ﻳﺎﻓﺖ، اﻣﺎ ﻣﻤﻜﻦ ﺑﻮد ﺑﺮﺧـﻲ دﺳـﺘﺎورد ﻛـﺎر ﻣـﺎ را ﻳﻜﺴـﺮه ﺑﺎزﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ آن اﺧﺘﻴﺎرات ﺑﺸﻤﺎرﻧﺪ. ﻣﻲداﻧﻴﻢ ﻛﻪ در ﺑﺴﻴﺎري از ﺳﺮودهﻫـﺎﻳﻲ ﻛـﻪ داراي وزن ﻋﺮوﺿﻲاﻧﺪ، ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦِ اﺧﺘﻴﺎرات ﺷﺎﻋﺮي اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻲﺗﻮان ﻣﺼـﺮاع ﻳـﺎ ﺑﻴﺘـﻲ را ﻣﻮزون ﺧﻮاﻧﺪ و در ﺑﺴﻴﺎري از ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎ ﻧﺎﭼﺎرﻳﻢ ﻫﺠﺎي ﻛﻮﺗﺎﻫﻲ را ﺑﻠﻨﺪ ﺑﻪ ﺷـﻤﺎر آورﻳـﻢ ﻳـﺎ ﻳﻚ ﻫﺠﺎي ﺑﻠﻨﺪ را ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ دو ﻫﺠﺎي ﻛﻮﺗﺎه ﺑـﺪاﻧﻴﻢ(6). ﮔـﺎه اﮔـﺮ ﺑﺮﭘﺎﻳـﺔ ﺧـﻮاﻧﺶ ﻫﻤـﻮار
      )ﻫﻤﺎﻧﻨﺪ زﺑﺎن ﮔﻔﺘﺎر( و ﻛﺸﺶ ﺑﻪ اﻧﺪازة ﻫﺠﺎﻫﺎي ﻛﻮﺗﺎه و ﺑﻠﻨﺪ، ﺷﻌﺮي ﻋﺮوﺿﻲ را ﺑﺨـﻮاﻧﻴﻢ، ﻫﻴﭻ وزﻧﻲ از آن ﺑﺮﻧﻤﻲآﻳﺪ؛ و ﮔﺎه ﻧﻴﺰ وزنِ ﺑﻪ دﺳﺖآﻣـﺪه وزنِ ﻋﺮوﺿـﻲ ﻣـﻮرد ﻧﻈـﺮ ﺷـﺎﻋﺮ ﻧﻴﺴﺖ. ﺑﺮاي ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻣﺼﺮاع «ﭼـﻮن ﺷﻜـﻮﻓﻪ رﻳﺨﺖ، ﻣﻴﻮه ﺷﺪ ﭘﺪﻳﺪ»، ﺑﺪون در ﻧﻈﺮ ﮔـﺮﻓﺘﻦ اﺧﺘﻴﺎرات ﻋﺮوﺿﻲ ﺑـﺮ وزن »ﻓـﺎﻋﻠﻦ ﻓَﻌـﻞ ﻓـﺎﻋﻠﻦ ﻓَﻌـﻞ« (ﺑﺤـﺮ ﻣﺘـﺪارك ﻣـﺜﻤﻦ ﻣﺨﺒـﻮن ﻣﺤﺬوف) اﺳﺖ؛(7) اﻣﺎ آﻧﮕﺎه ﻛﻪ ﺑﺪاﻧﻴﻢ اﻳﻦ ﻣﺼﺮاع، ﻣﺼﺮاع ﻧﺨﺴﺖ ﺑﻴﺘﻲ از ﻣﺜﻨـﻮي ﻣﻮﻟـﻮي اﺳﺖ، ﻧﺎﭼﺎرﻳﻢ ﺑﺮاي ﻫﻢوزن داﻧﺴﺘﻦِ آن ﺑﺎ ﻣﺼﺮاع ﭘﺲ از ﺧﻮد، ﻫﺠﺎي ﻛﻮﺗﺎه «ﻓﻪ» (ف) در «ﺷﻜﻮﻓﻪ» و «وه» (وِ) در «ﻣﻴﻮه» را ﻫﺠﺎي ﺑﻠﻨﺪ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر آورﻳﻢ. روﺷﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ اﻳﻦ ﻛﺎر
      آﻫﻨﮓ واژﮔﺎن و وزنِ ﻃﺒﻴﻌﻲ آﻧﻬﺎ را ﻧﺎدﻳﺪه ﮔﺮﻓﺘﻪاﻳﻢ.
      ﻣﺎ در ﺑﺮرﺳﻲ ﻣﻮﺳﻴﻘﻲ ﺷﻌﺮ ﺷﺎﻣﻠﻮﻳﻲ ﻫﻤﻮاره واژﮔﺎن را ﺑـﻪ ﻫﻤـﺎنﮔﻮﻧـﻪ ﻛـﻪ ﻫﺴـﺘﻨﺪ، ﻣﻲﺧﻮاﻧﻴﻢ و ﺗﻘﻄﻴﻊ ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ. ﻫﺮﭼﻨﺪ اﮔﺮ ﺑﺨﻮاﻫﻴﻢ اﺧﺘﻴـﺎرات ﺷـﺎﻋﺮي را ﻧﻴـﺰ در ﺗﻘﻄﻴـﻊ ارﻛﺎن در ﻧﻈﺮ ﺑﮕﻴﺮﻳﻢ، ﻣﻲﺗﻮاﻧﻴﻢ ﺷﻤﺎر ﻫﺠﺎﻫﺎي ﻳﻜﺴﺎن را ﺗﺎ ﻳـﻚ و ﻧـﻴﻢ و ﺣﺘـﻲ دو ﺑﺮاﺑـﺮ اﻓﺰاﻳﺶ دﻫﻴﻢ(8). اﻳﻦ در ﺣﺎﻟﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺣﺘﻲ در ﺷﻌﺮ ﻧﻴﻤﺎﻳﻲ ﻧﻴﺰ اﺧﺘﻴﺎرات ﺷﺎﻋﺮي ﻛﺎرﺑﺮد ﮔﺴﺘﺮدهاي دارﻧﺪ و ﮔﺎه ﺑﺪون در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ آﻧﻬﺎ، وزن ﺑﺮﺧﻲ ﻣﺼـﺮاعﻫـﺎ ﻳﻜﺴـﺮه از ﻣﻴـﺎن ﺧﻮاﻫﺪ رﻓﺖ. اﻳﻦ ﻧﻜﺘﻪ، ﻫﻢ ﻧﺸﺎندﻫﻨﺪة راﺳﺘﻲ و درﺳﺘﻲ ﮔﻤﺎن ﻣـﺎ درﺑـﺎرة وﺟـﻮد ارﻛـﺎن ﻫﻤﺎﻫﻨﮓ و ﺗﻜﺮار ﺑﻪﻫﻨﺠﺎر اﻣﺎ ﺑﻲﺗﻜﻠﻒ ارﻛﺎن ﻋﺮوﺿﻲ در ﺷﻌﺮ ﺳـﭙﻴﺪ ﺷـﺎﻣﻠﻮ اﺳـﺖ و ﻫـﻢ راﺳﺘﻴﻨﻲ ﺑﺮاي اﺳﺘﻮارداﺷﺖ اﻳﻦ ﺳﺨﻦ ﻛﻪ آﻫﻨﮓ ﺷـﻌﺮ ﺷـﺎﻣﻠﻮ ﺑـﻴﺶ از ﺷـﻌﺮ دﻳﮕـﺮ ﺑﺰرگ روزﮔﺎر ﻣﺎ ﺑﻪ آﻫﻨﮓ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﮔﻔﺘﺎر )ﻛﻪ در آن ﻛﺸﺶ راﺳﺘﻴﻦ ﻫﺠﺎﻫﺎ را ﭘﺎس ﮔﻮاه ﺷﺎﻋﺮان
      ﻣﻲدارﻧﺪ و آﻧﻬﺎ را ﻛﻮﺗﺎه و ﺑﻠﻨﺪ ﻧﻤﻲﻛﻨﻨﺪ( ﻧﺰدﻳﻚ اﺳﺖ.
       ٩٨١
      ﺷﻤﺎرة 23، ﺑﻬﺎر 1392
      ﮔﻮﻧﻪاي وزن در ﺷﻌﺮ ﺳﭙﻴﺪ ﺷﺎﻣﻠﻮ
       
      ﺑﺮرﺳﻲ ﻣﺎ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺮﭘﺎﻳﺔ ﻣﻮﺳﻴﻘﻲ ﺑﻴﺮوﻧﻲ اﺳﺖ و از ﻫﻤﻴﻦرو از آراﻳـﻪﻫـﺎي ﻣﻮﺳـﻴﻘﻲﺳـﺎز دﻳﮕﺮ (ﻣﻮﺳﻴﻘﻲ دروﻧﻲ)ﻛﻪ در اﻳﻦ ﺷﻌﺮ آﻣﺪهاﻧﺪ، ﺳﺨﻨﻲ ﻧﮕﻔﺘﻴﻢ. اﻣﺎ درﺧﻮر ﻳـﺎدﻛﺮد اﺳـﺖ ﻛﻪ در ﺷﻌﺮ ﺷﺎﻣﻠﻮ ﻣﻮﺳﻴﻘﻲ ﺷﻌﺮ، ﭘﻴﺮوِ اﻧﺪﻳﺸﻪ و ﭘﻴـﺎم و ﺳـﺨﻦ اﺳـﺖ، ﻧـﻪ ﺳـﺨﻦ در ﭘـﻲ ﻣﻮﺳﻴﻘﻲ. ﺑﻴﻨﺪﻳﺸﻴﻢ ﻛﻪ ﭼﺮا ﺷﺎﻋﺮ، ﺷﻌﺮ را ﺑﺎ ﺗﻜﺮار ﺳﻪﺑﺎرة رﻛﻨﻲ آﻏﺎز ﻣﻲﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﺎ آﻫﻨﮓ ﺳﺮاﺳﺮ ﺷﻌﺮ ﻧﺎﺳﺎز اﺳﺖ؟ در اﻳﻦ ﺳـﻪ رﻛـﻦ (ﻓﻌـﻮﻟﻦ ﻓﻌـﻮﻟﻦ ﻓﻌـﻮﻟﻦ)ﻛـﻪ ﻛﻮﺑﻨـﺪه ﺗﻜـﺮار
      ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ، ﭼﻪ ﭘﻴﺎﻣﻲ ﻧﻬﻔﺘﻪاﺳﺖ ﻛﻪ آﻧﻬﺎ را در ﺑﺮاﺑﺮ دﻳﮕﺮ واژهﻫﺎي ﺷﻌﺮ ﻗﺮار ﻣﻲدﻫﺪ؟ در ﺑﺨﺸﻲ از ﻣﺼﺮاع ﻧﺨﺴﺖ (ﭼﺮاﻏﻲ / ﺑﻪ دﺳﺘﻢ / ﭼﺮاﻏﻲ) ارﻛﺎن ﺑﺎ ﻫﻢ ﺑﺮاﺑﺮ ﻫﺴـﺘﻨﺪ و ﻓﻌﻮﻟﻦ ﺳﻪ ﺑﺎر ﺗﻜﺮار ﺷﺪهاﺳﺖ، اﻣﺎ درﺳﺖ ﺑﺎ آﻣﺪن«در ﺑﺮاﺑﺮم»، «ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮيِ» ارﻛـﺎنِ ﻋﺮوﺿـﻲ آﺷﻜﺎر ﻣﻲﺷﻮد. اﻳﻦ ﺳﻪ ﻓﻌﻮﻟﻦ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻫﻤﺔ ارﻛﺎن ﻋﺮوﺿﻲ ﺷﻌﺮ ﺳـﺮِ ﺳـﺘﻴﺰ دارﻧـﺪ، ﭘﻴـﺎمآور
      روﺷﻨﻲ و آﮔﺎﻫﻲ (ﭼﺮاﻏﻲ)٬ ﺗﻮاﻧﺎﻳﻲ و ﺗﻼش و ﻛﺎر و زﻧﺪﮔﻲ )ﺑﻪ دﺳﺘﻢ( و ﺑﺎز ﻫـﻢ روﺷـﻨﻲ، آﮔﺎﻫﻲ و درﻳﺎﻓﺖ ژرف (ﭼﺮاﻏﻲ)ﻫﺴﺘﻨﺪ و ﻧﻪﺗﻨﻬﺎ از دﻳﺪ وزن، ﻛﻪ از ﻧﻈﺮِ ﻣﻌﻨﺎ ﻧﻴـﺰ در ﺑﺮاﺑـﺮ واژهﻫﺎي دﻳﮕﺮ ﺷﻌﺮ ﻣﻲاﻳﺴﺘﻨﺪ؛ واژﮔﺎﻧﻲ ﭼﻮن «ﮔﻬﻮاره» (ﺟﺎي ﺧـﻮاب، ﭘﻴـﺎمآورِ ﺳﺴـﺘﻲ و ﺧﻮاب ﻛﻪ ﻧﺸﺎن و ﻧﻤﺎد ﻧﺎآﮔﺎﻫﻲ اﺳﺖ)، «ﺧﺴﺘﮕﻲ»، «ﺑﺎزاﻳﺴﺘﺎدن» (ﺑﺎزﻣﺎﻧـﺪن از ﺟﻨـﺒﺶ و ﭘﻮﻳﺎﻳﻲ) و »ﻛﻬﻜﺸـﺎنﻫـﺎي ﺧﺎﻛﺴﺘﺮﺷـﺪه« )ﻧﺸـﺎﻧﺔ ﺗـﺎرﻳﻜﻲ و ﺧﺎﻣﻮﺷـﻲ.( اﻛﻨـﻮن روﺷـﻦ ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ اﻳﻦ ﻧﺎﺳﺎزﮔﺎريِ وزﻧﻲ ﺗﺎ ﭼﻪ اﻧﺪازه ﻫﺪﻓﻤﻨـﺪ و ﺗﻴﺰﺑﻴﻨﺎﻧـﻪ اﻧﺠـﺎم ﺷـﺪهاﺳـﺖ. در
      اﻳﻨﺠﺎ ﻧﻪ وزن، ﻛﻪ ﻧﺎﺳـﺎزﮔﺎري وزﻧـﻲ و آزادي در ﮔـﺰﻳﻨﺶ وزنِ ﻧﺎﺳـﺎزﮔﺎر، ﻫﻤـﺮاه ﺑـﺎ ذوقِ ﺳﺘﻮدﻧﻲ ﺷﺎﻋﺮ، او را در اﻟﻘﺎي ﻣﻔﺎﻫﻴﻢ و ﺑﺮﺟﺴﺘﻪ ﻧﺸﺎن دادنِ ﻧﺎﺳﺎزﮔﺎريﻫﺎي ﻣﻌﻨﺎﻳﻲ، ﻳﺎري
                                                                                                                 ﻛﺮدهاﺳﺖ. ﺟﺰ ﻣﺼﺮاع ﻧﺨﺴﺖ، ﻣﺼﺮاع ﺷﺸﻢ (و ﺧﻮرﺷﻴﺪي از اﻋﻤﺎق) ﻧﻴﺰ ﺑﺎ رﻛـﻦِ «ﻓﻌـﻮﻟﻦ» آﻏـﺎز ﺷﺪهاﺳﺖ. آﻳﺎ ﻣﻲﺗﻮان ﭘﻨﺪاﺷﺖ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻓﻌﻮﻟﻦ ﻛﻪ دور از ﺳـﻪ ﻓﻌـﻮﻟﻦِ دﻳﮕـﺮ ﻣـﻲآﻳـﺪ ﻧﻴـﺰ واژهاي اﺳﺖ ﻛﻪ ﭘﻴﺎم واژهﻫﺎيِ ﻫﻢوزن ﺧﻮد را درﺑﺮدارد؟ رﻛﻦ ﻓﻌـﻮﻟﻦ ﺑـﺎ «و»و دو ﻫﺠـﺎي آﻏﺎزﻳﻦ «ﺧﻮرﺷﻴﺪ»ﭘﺪﻳﺪ آﻣﺪهاﺳﺖ. ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻣﻴﺎن «ﺧﻮرﺷـﻴﺪ» و «ﭼـﺮاغ» (ﻛـﻪ در ﻣﺼـﺮاع ﻧﺨﺴﺖ دو ﺑﺎر آﻣﺪه)آﺷﻜﺎرﺗﺮ از آن اﺳﺖ ﻛﻪ ﻧﻴﺎزي ﺑﻪ ﺗﻮﺿﻴﺢ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ. ﺷﺎﻋﺮ، ﻫﻤـﺎواي ﺧﻮرﺷﻴﺪ و ﺑﺎﻣﺪاد اﺳﺖ؛ «و ﺧﻮرﺷﻴﺪي از اﻋﻤﺎق»(ﻧﻤﺎدي از آﮔـﺎﻫﻲ ژرف)ﻛـﻪ ﺑـﻪ ﮔﻔﺘـﺔ ﺧﻮد ﺷﺎﻋﺮ در ﻣﺼﺮاع ﻫﻔﺘﻢ، ﻛﺎر آن «روﺷـﻦ ﻛـﺮدن»اﺳـﺖ، ﺑـﺎ ﺳـﻪ ﭘـﺎرة ﻧﺨﺴـﺖ ﺷـﻌﺮ
       دﻛﺘﺮ ﻣﻬﺪي ﻓﻴﺮوزﻳﺎن
      ﺷﻤﺎرة 23، ﺑﻬﺎر 

      ارسال پیام خصوصی اشتراک گذاری : | | | | |
      این پست با شماره ۱۱۲۳۲ در تاریخ ۱۲ روز پیش در سایت شعر ناب ثبت گردید

      نقدها و نظرات
      سینا خواجه زاده
      ۱۲ روز پیش
      درود بر شما جناب ظهوری آرام

      همین که نیاز به استدلال است، و اینهمه کنکاش در لابلای این واژه‌پاشی‌ها برای یافتن و تافتنِ وزن، فاصله‌ی این محصولاتِ ادبی، از آهنگین بودن را دلیلی روشنتر از روشنایِ خودِ بامداد است.

      شعر را که ها ساختند؟ آنهایی که رادیو و تلوزیون و روزنامه نداشتند تا پیامِ خود را به دوردستِ جامعه‌های جزیره‌ایِ روزگارِ خود برسانند.
      رسانه‌ای ساختند که دارای قدرتِ نفوذ و پیشروی باشد. هرکس که شنید، برای دیگری تعریف کند.
      نه اینکه از آغاز پیچیدگیِ سخنِ حافظ را داشت!

      «یه توپ دارم قل‌قلیه...»
      «دویدم و دویدم...»
      «بارون می‌باره گندم می‌کاره...»
      «اتل متل توتوله»

      هر کدامشان را یک بار برای ما خواندند و در ذهن و جانمان نشست، و شاید آخرین تصاویر و صداهایی هم که پروازشان در فکرمان هنگامِ جان سپردن باعثِ
      سرگیجه‌مان شود همین‌ها باشد!

      پس شعر، یک رسانه‌ «بود» برای رساندنِ آنچه شاعر می‌خواست، چه خوبی، و چه بدی، به دست‌نیافتنی‌ترین مخاطبانش، چه مکانی و چه زمانی.
      پیشرفت کرد، تخصصی‌تر شد، طبقه‌ای شد، اشراف شعر خودشان را داشتند، دهقانان هم شعر خودشان، و بعضی شعرها هم همگانی بودند، امّا همه از این قاعده‌ی آهنگین بودن پیروی می‌کردند، چرا؟
      چون هدفشان، هنر و آفرینش و چه و چه و چه نبود! بلکه نفوذ و گسترش کلامشان بود.

      نه در آن روزگار، نه امروز و هیچوقت، قرار نیست همه‌ی خوانندگان، استادیارِ ادبیات فارسی دانشگاهِ تهران باشند تا بتوانند با گذاشتنِ مدت زمانی طولانی، و سفید کردن و نیست کردنِ موهای بسیار، وزن‌کی از متن استخراج کنند و آنقدر مشعوف شوند که مقاله‌اش کنند.
      در این بازارِ شعر که همیشه داغ بوده، مخاطب مانند گذری‌ها است، نگاهی می‌اندازد و رد می‌شود. مگر اینکه کلامی در نگاهِ نخست، همه چیز تمام باشد و او را متقاعد کند تا آخرش بخواند. و اگر اندک ذوقی داشت برای دیگری بفرستد.

      آنچه به واژه‌ی «شعر» اُبهت و اعتباری را داده که امروز اینهمه به اصطلاح شاعر، دلشان خوش باشد که در فلان شبکه‌ی اجتماعی چند نفری مطالبشان را لایک می‌کنند، یا ده‌ها دفتر شعر دارند(که هیچ‌کس نخواهد خواند)، محصولِ تلاش و ذوق و عظمتِ ارائه شده در سخنِ صدها شاعرِ بزرگ در طول هزاران سال است.
      به عبارتی اگر آنها از روز نخست، می‌گفتند اینها «نظم» است و از شعر استفاده نکرده بودند، امروز شاید این گفتوگوها بر سرِ تعریفِ واژه‌ی نظم بود. و آقای دکتر یا دکتری دیگر در حالِ جستوجویِ نظمی نوین در سروده‌های شیخ‌شان بودند.

      در اینجا، خوب است اشاره کنم، بودا چند هزار سالِ پیش، طوماری از خرافات را در لابلای چند حرفِ حساب پیچید و تحویل هندوان داد. امّا لااقل آنقدر حساب شده بوده که هنوز میلیاردها نفر به اعتبارِ آن چند حرفِ حساب، چشم بسته، خرافات را هم می‌پذیرند و راهبان کار سختی برای متقاعد کردنشان نداشته باشند.

      امّا شاملوی جاودان شاعری معاصراست، محصولی ارائه داده که پیروانش هنوز هزاران سال که هیچ، چهل پنجاه سال هم نگذشته، به این زحمت افتاده‌اند که باید بر خلافِ گفتمانِ خودِ ایشان(که وزن را کلاً مردود می‌دانست) مانندِ آنچه طالبان با بزهای ماده می‌کنند، شلوارِ وزن برپای سروده‌های شاعری که خودش با وزن مخالف بوده بپوشند.

      جناب ظهوریِ آرام، و دوستان بزرگوارِ دیگر،
      شعری که کودکِ پنج ساله وزنش را نفهمد
      شعری که باید استادِ دانشگاه باشی تا متوجّه شوی چند واژه‌ی تصادفی از فرهنگِ لغت را نمی‌خوانی
      شعری که حفظ شدنی نیست، چون آهنگین نیست،
      ...
      دوست داشتنی می‌تواند باشد، هنرمندانه می‌تواند باشد، مردمی می‌تواند باشد...، امّا آن شعری نیست که قرار بود باشد.

      ##################################
      #####پاسخ بنده به فرمایش جناب ظهوری آرام######
      ##################################

      از توجه تان به سخنِ کمتر از عرضِ این مدعی‌نمای بی‌ادّعا، بی اندازه سپاسگزارم.

      کارنامه‌ی جناب شاملو در زمینه‌های ادبی و غیر ادبی، دستاویزی شده برای گروهی که از فکر گریزانند(و نشانش همین که لذّتِ سخنِ آهنگین سرودن را زحمت می‌دانند)، تا پرسش‌های امثالِ بنده را برچسبِ کینه‌ی متحجرانه از شاملوی بت‌شکن بزنند.
      تا بتِ‌شان چندصباحی بیشتر پرستیده شود.

      بنده کل متن را خواندم.
      و سعی کردم با زبانی که بدونِ نیاز به دانستن درباره‌ی مکانیک کوانتوم و فیزیکِ هسته‌ای باشد، یا بدونِ یادآوریِ اینکه امروز در انتهای عصرِ انقلابِ سومِ صنعتی هستیم، تا به نظر برسد خیلی عقلِ کل هستم، دیدگاهم را تنها برپایه جمله‌هایی که ته‌شان به فکر و اندیشه برسد و نه کینه، لج‌بازی، ادّعا، خودخواهی ... بیان کنم.

      به هر روی یک مقاله‌ی مفصّل که همه‌ی دیدگاهم درباره‌ی شعر را شرح دهد ارائه خواهم نمود. و در آن به سپید هم خواهم پرداخت.

      امّا، خیلی خلاصه عرض کنم، تقارن یکی از قوانینِ شهودیِ آفرینش است. به هر زیبایی که می‌نگرید، تقارن را می‌بینید. و حتی نظریه‌های فیزیک همه‌گی تقارن را ضمیمه دارند.
      نقاشیِ نامتقارن، مجسمه‌ی نامتقارن و ... ، گران است، امّا زیبا نیست...
      ... باشد، زیبا است، امّا آن زیبا نیست!

      با کلّی بازارگرمیِ فُکُل کراواتی‌های اتوکشیده‌ی حراجیِ لندن، قیمتشان سر به فلک می‌کشد.
      درست است که تا در فضا نباشی، نه می‌آفرینی‌شان و نه اوجِ لذّتشان را می‌بری، ولی هیچ وقت آنها را سوارِ شاتل، به فضا نمی‌فرستند، چون پس از آنهمه هزینه آدم‌فضایی‌ها را فراری می‌دهند.

      .... به همین شکل هم کلامِ نامتقارن.

      امّا از آن سو، کریستالها زیبا اند و درخشان... و سخت و برّان!
      چون شبکه‌ی بلوری دارند مبتنی بر تقارن: هگزاگونال، تتراهدرال، اوکتاهدرال ... درست مانندِ دسته بندیِ اوزانِ عروضی در شعر، رمل، هزج، رجز...

      نثر هم دارای آوا و آهنگ است و کلی آرایه‌ی ادبی هم دارد. امّا هیچ لزومی بر حفظِ هیچ شکلی از قانونِ تقارنِ آوایی ندارد. مانندِ پُلیمرها، کِدِر، و شل و ول.
      این خلاصه‌ای بود از آنچه بنده را مصمّم ساخته تا چندصباحی خنده‌ی استاید آینده نگرِ نامتحجّرِ برچسب بدست را برانگیزانم.

      آیندگانِ خوش‌خنده‌، گورِ بنده را نگویید،
      که نمی‌خواستم درسهایتان سخت شود.

      ##################################
      #### این نوشته پس از ویرایش افزوده شده است#####
      ##################################

      نازنینم، فصل الخطاب اگر خرد باشد چه می‌شود؟

      بنده به مجردِ دریافتِ منطق، برای پنداشت‌ها و گفته‌هایم عذرخواهی میکنم.

      موسیقیاییِ مفهومی و ... این اصطلاحاتِ من‌درآوردی، دور از سخنِ حساب اند.
      بیشتر شبیهِ «فالومالی» کردنِ لیدرهای بالادستی‌ در شرکت‌های هرمی است تا منطق و خرد.

      شاگردِ خرَد باشیم بهتر است تا اینکه استادِ فالومالی.

      * پانویس:

      درست است گوسِپندی ولی
      مرا گاز نگیری! که گرگ می‌شوی

      بگیر گاز و فرمان و آنجا برو
      تو هم مثل لولو بزرگ می‌شوی

      (باز عرض می‌کنم احساسی نباشیم. عاجز و خاک پای حکمِ خردم و بس)
      ####################################

      خاکسار و ارادتمند


      مهدی محمدی
      مهدی محمدی
      ۱۲ روز پیش
      خندانک
      سینای عزیز خندانک
      چه بیان تمیزی داری فقط امیدوارم دوستان سپیدسرا ناراحت نشوند به ویژه دوست و شاعر فرهیخته و خوبم آقای ظهوری که انصافا شعرهایش از درک و شعور سرشار است
      تا حدودی با صحبت هایت موافق هستم
      اما
      چرا فکر می کنی کارکرد شعر نمی تواند در طول زمان تغییر پیدا کند
      چرا فکر می کنی شعر را باید حتما حفظ کرد
      چرا فکر می کنی شعر سپید و کوتاه را کسی حفظ نکرده و نمی کند
      چطور است که اهنگ های تتلو و ساسی و شاهین نجفی رو حفظ می کنند حالا چه بسا که حافظان شعر حافظ در اقلیت هم قرار گرفته اند پس آیا می توان این سخن را خطاب بلافصل کرد که شعر کلاسیک و لاغیر
      در خصوص مخاطب تقریبا با تو موافق هستم و در اولین پیامم برایت بحث مخاطب را باز کردم
      اما اگر من شاعر به دنبال مخاطب عام نباشم چه؟
      آیا در دنیای امروز شعر می تواند صرفا نقش رسانه داشته باشد؟ یا آیا می توان چون یک کلام مقدس حفظ شود؟
      جایگاه محتوا چه می شود؟
      مگر غیر از این است که قالب و قافیه و وزن و سجع و جناس و خیال همه پوسته است و برای رسیدن به معنا باید پوسته را شکافت؟
      به خدا خیلی ظلم است در پوسته گیر کنی و از معنی غافل شوی
      حالا مثلا یک انسان جایز الخطا، ممکن الخطا، خبطی کرد حرفی زد ناروا به اسطوره توهین کرد، یک نفر سنگی انداخت در دریا یک نفر کاسه آبی از دریا برداشت، چه فرقی کرد برای دریا
      چه آن شاعر اسطوره و چه این شاعر که وزن را زیر سوال برده
      هدف یکسانی را دنبال می کرده اند به دنبال انقلاب واژه ها بوده اند
      من فکر می کنم اگر بعضی از اشتباهات نیما و شاملو نبود امروز سینا خواجه زاده عزیز این چنین گارد «فالومالی» نمی گرفت
      این را هم بگم زمان و زمانه مسیری را که باید برود می رود اگر باید منحرف شود منحرف می شود، انحراف هم جزیی از همین مسیر است که تا پیموده نشود سره از ناسره مشخص نشود فی المثل سبک بازگشت که پس از سبک هندی به تقلید از سبک خراسانی و عراقی روی آورد و از ظرافت های سبک هندی غافل شد عده ای هنوز معتقدند که چند صد سال شعر فارسی را عقب انداخت علی ای حال کاری هم ندارم به درستی یا نادرستی بازگشت در هر حال ضرورت بوده و شاید اگر آن بازگشت نبود امروز سبک نیمایی و سپید هم نبود
      در حال حاضر شخصا بحث های پوسته را کنار گذاشته ام و به اصل شعر فکر می کنم حتی حاضر نیستم قالب و سبکی برای شعرم تعیین کنم یا شعرم را در چارچوب قانون و مانیفستی بگنجانم
      حتی اگر غزل هم بگویم خیلی علاقه مند نیستم که خودم را در چاله و چوله های وزن و قافیه بیاندازم خب اگر زمینه اش فراهم باشد حضرت غزل بدون دعوت می آید
      دقیقا همین آزادگی را در سپید نیز احساس می کنم
      برای همین خودم را شاعر آزاد می دانم نمی خواهم تحت لوای هیچ پرچمی شعری بسرایم

      دوست دارت مهدی
      ارسال پاسخ
      سینا خواجه زاده
      سینا خواجه زاده
      ۱۲ روز پیش
      درود مهدی جان.
      موسی ظهوری آرام(آرام)
      سلام جناب خواجه زاده خوب هستید امیدوار بودم که شما بدون تعصب مطالب رو می خواندید و اینگونه شمشیر را از رو نمی بستید دوست خوبم ایشان به قول شما نمی خواهند لباس وزن به تن شعر سپید بکنند اگر شما شعرهای شاملو را بخوانید در اکثر موارد متوجه آهنگین بودن آنها می شوید و چون خ.د ایشان در این مورد بحثی نکردند بیشتر محققین دنبال عوامل این موضوع هست ند و هرکس یک روش و دلیلی را ارئه :کرده اند و ایشان از این منظر به موضوع پرداخته اند
      اگر شما در نظرات ایشان از نظر علم عروض متوجه اشتباهی شدید بفرمایید تا ما هم آگاه شویم اما مقصود ایشان این نبوده که حتما شاملو هنگام سرودن شعر به شیوه شاعران کلاسیک سرا عمل کرده و در قالب بحر عروضی اقدام به سرودن نمودند به احتمال قوی ایشان اصلا نسبت به این موضوع آگاهی نداشته وبا توجه به شناختی که از واژه و ضرباهنگ درونی آن داشته دست به انتخاب زده اند شما حتما با من موافقید که اولین شاعران اصلا عروض و قافیه رو نمی شناختند و بی نقص ترین اشعار را از منظر عروض می سرودند
      در اینجا هم موضوع اینگونه است
      ارسال پاسخ
      سینا خواجه زاده
      سینا خواجه زاده
      ۱۲ روز پیش
      درود بر شما جناب ظهوری آرام

      از توجه شما سپاسگزارم. پاسخِ فرمایشتان را ضمیمه ی نوشته ی سبز رنگم میکنم.
      موسی ظهوری آرام(آرام)
      با سلام مجدد
      به طور خلاصه نظر بنده در مورد موسیقی در شعرهای شاملو(فقط شاملو نه شعر سپید دیگران)این است که آهنگین بودن اشعار سپید شاملو تنها بر اساس گستردگی دامنه لغات و شناخت ذهنی ایشان نسبت به ریتم و ضرباهنگ درونی آنهاست به عبارت ساده تر ایشان طنین ، ارتفاع و آهنگ کلمات را می شناخت از ترکیب آنها شعر های آهنگین می سرود قابلیتیکه اکثریت سپید سرایان فاقد آن بوده و هستند و تنها راز آهنگین بود اشعار شاملو اینست که ایشان راز کلمات را می شناخت و این راز تا. مورد موشکافی و واکاوی علمی قرار نگیرد فاش نخواهد شد
      موسی ظهوری آرام(آرام)
      ۱۲ روز پیش
      با سلام مجدد
      به طور خلاصه نظر بنده در مورد موسیقی در شعرهای شاملو(فقط شاملو نه شعر سپید دیگران)این است که آهنگین بودن اشعار سپید شاملو تنها بر اساس گستردگی دامنه لغات و شناخت ذهنی ایشان نسبت به ریتم و ضرباهنگ درونی آنهاست به عبارت ساده تر ایشان طنین ، ارتفاع و آهنگ کلمات را می شناخت از ترکیب آنها شعر های آهنگین می سرود قابلیتیکه اکثریت سپید سرایان فاقد آن بوده و هستند
      تنها راز آهنگین بود اشعار شاملو اینست که ایشان راز کلمات را می شناخت و این راز تا. مورد موشکافی و واکاوی علمی قرار نگیرد فاش نخواهد
      مهدی محمدی
      ۱۲ روز پیش
      سلام مجدد دوست خوبم سینا خواجه زاده عزیز، شاعر فرهیخته، منتقد و مهندس خوب
      نقد ویرایش شده ات را به دقت مطالعه کردم
      در مورد نظم صحبت به میان آوردی و قوانین فیزیک و ساختمان منظم را زیبا خواندی و ساختمان نامنظم را هم تا حدودی
      از هگزاگونال گفتی و اوکتاهدرال
      از قوانین فیزیک و کوانتوم و مجسمه متقارن و نامتقارن
      و محتمل از مقاله ای که پیشتر حرفش را با من زدی و تلفیق شعر و فیزیک
      و نظرت راجع به شعر و سپید

      نظم فقط فاعلاتن فاعلاتن نیست
      فقط تساوی مصرع ها نیست
      فقط قافیه نیست
      زدودن شاخ و برگ های اضافی، پرهیز از حشو، انتقال معنا با کمترین واژه، تشبیهات دقیق و به جا همه نشانه نظم است
      می دانیم و قبلا هم به من گفته ای که شعر بهینه یا غزل بهینه آنقدر همه واژه هایش سر جایش قرار گرفته که نه امکان جا به جایی واژگان است و نه کم و زیاد کردن واژه ها
      مصرع ها و ابیات در بهینه ترین حالت ممکن است به ادبیات خاص خودت که بحث فیزیک و انرژی را در ابیات باز کردی
      در یک شعر سپید هم همینگونه است چه از نظر انرژی چه از نظر صرفه اقتصادی مصالح که واژگان هست
      حالا این صرفه اقتصادی، حتی پرهیز از تصاویر غبر لزوم هم می باشد گاهی یک تشبیه هر چند زیبا جایی در شعر نمی تواند داشته باشد
      تنها بحث مربوط به قلمرو آزادی و عمل است
      بدون شک وزن و قافیه که زبان مولانا را به گلایه باز کرده، شاعران سپیدسرا را به ستوه آورده، از شاعران مدرن و فرامدرن هم که نگویم آن ها متعلق به زمان امروز هستند و حتی در چند قرن بعد از خود زندگی می کنند چه بسا آیندگان از ما کم حوصله تر باشند
      ما امروز می بینیم که معنای س، سلام است معنای خ، خنده است معنای پی رفتن به خصوصی است
      زمانه ای که حتی وقتی می خواهند بروند دستشویی می گویند دیش خندانک ، دیگه نه جمله ای نه فعلی نه بیانی نه ادبیاتی
      برای مخاطب کم حوصله امروز، برای مخاطبی که شعر حافظ را نه می خواند و نه علاقه دارد، خیلی لطف کند به اندازه ما برای حافظ احترام قائل باشد، لطف کند فال بگیرد، لطف کند سر سفره هفت سین حافظ را بنشاند
      چه نسخه ای وجود دارد؟
      اولا تنوع را بپذیریم
      در ثانی تفاوت ها را بپذیریم
      به خدا همه این سبک ها قشنگ هستند
      من خودم هم غزل دارم هم مثنوی هم قطعه دوبیتی
      شعر نو، شعر سپید، شعر کوتاه
      حالا یکبار مخاطب از من شعر کلاسیک می خواهد یکبار شعر سپید یکبار شعر کوتاه
      این روزها حال دل خودم غزل هست اما واقعا نکنید این کارها رو
      به خدا هیچ کس مخالف شعر کلاسیک نیست مگر از روی جهالت خندانک
      سینا خواجه زاده
      سینا خواجه زاده
      ۱۲ روز پیش
      درود مهدی جان

      آره، هگزاگونال را اشتباه نوشتم ببخشید.
      بحث مفصلی ست.
      یک جوری با اجتناب‌ناپذیرها کنار می‌آییم.
      (کاش بقیه‌ی موارد، هزار سالِ دیگر افشاء شود)

      بزرگوارید
      ارسال پاسخ
      مهدی محمدی
      مهدی محمدی
      ۱۲ روز پیش
      جوری اشتباه نوشتی که ما رو هم به اشتباه انداختی خندانک
      من از مفصل این نکته مجمل خواندم
      تو خود حدیث مفصلی سینا جان خندانک
      گلاله ناصری
      گلاله ناصری
      ۱۱ روز پیش
      سلام و عرض ادب
      خوشحال شدم که شعر سپید دوستانی چون شما باسواد و متعادل دارد که یکطرفه به قاضی نمیروند
      ارسال پاسخ
      اميرحسين علاميان(اعتراض)
      ۱۲ روز پیش
      سلام
      اميدوار بودم بعداز نقد دو استاد مانا و سلمان جان اين بحث تمام شود
      اما متاسفانه...

      \\\\"سخن من نه از درد ايشان بود
      خود از دردي بود كه ايشانند\\\\"
      پيرمرد هم بشوم باز اين سطر فراموشم نميشود، اما متاسفانه عده اي دنبال توپ قلقلي اند! كساني هم طالب اين شعر جناب شاملوي بزرگ. راحت باشيد دوستان آيندگان قضاوت خواهند كرد.
      سینا خواجه زاده
      سینا خواجه زاده
      ۱۲ روز پیش
      درود بر شما
      جناب علامیان ادیب
      ارسال پاسخ
      اميرحسين علاميان(اعتراض)
      خندانک سلام سينا جان
      محمد قنبرپور(مازیار)
      ۱۲ روز پیش
      سلام جناب ظهوری تو این چند وقتی که بحث موسیقی درونی رو راه انداختید باعث شده من مطالب بیشتر و مفیدی آموزش ببینم و ممنون از شما عزیز دوست داشتنی خندانک خندانک
      تنها کابران عضو میتوانند نظر دهند.



      ارسال پیام خصوصی

      نقدو تحلیل شعر شاعران سایت

      مشاعره

      کاربران اشتراک دار

      محل انتشار اشعار شاعران دارای اشتراک

      حمایت از شعرناب

      شعرناب

      با قرار دادن کد زير در سايت و يا وبلاگ خود از شعر ناب حمايت نمایید.

      کلیه ی مطالب این سایت توسط کاربران ارسال می شود و انتشار در شعرناب مبنی بر تایید و یا رد مطالب از جانب مدیریت نیست .
      استفاده از مطالب به هر نحو با رضایت صاحب اثر و ذکر منبع بلامانع می باشد . تمام حقوق مادی و معنوی برای شعرناب محفوظ است.
      0