پنجشنبه ۲۱ آبان
|
دفاتر شعر دانیل فریادی (دنی)
آخرین اشعار ناب دانیل فریادی (دنی)
|
ساری خسته
روی سیم خاردار
نشست...
اهویی تشنه
سیم خاردار گرفتارش کرد
انتطار...
کنارش
روز و شب را طی کرد
عاقبت...
از نفس افتادند
مورچه ها از سیم خاردار عبور کردند
تا به جوجه گنچشک مرده سواری
دهند
همچو آمبولانسی
که از اتوبان قم
مستقیم به بهشت زهرا می رود
آخرین سفر یک جسم
در مسیر فروپاشی
احساس می کنم
روح هاهر روز
به سیم خاردار گیر می کنند
شاید در آخرین لحظه
بدام بیفتند
سایه ی سیم خاردار
روز و شب را
با شتاب
طی می کند
من کنار سیم خاردار
گل بیدی بنفش کاشته ام
رنگ بنفش ش با کاشی های آبی آسمان نیلی
هیچگاه
تطابق نداشت...
بیدی بنفش...
با تشکر از حضور سبزتان
دنی....
|
|
|
نقدها و نظرات
|
درود واحترام استاد خوشرو ارجمند خواندم وبهره مند شدم ازپنجره ی سبز ارزشمند تان خدا قوت | |
|
درود بر شما بانو حسینزاده ارجمند نکات مهمی رو بیان فرمودین، سپاس از شما و دستمریزاذ ای برادر قصه چون پیمانه است / معنی اندر آن مثال دانه است دانه معنی بگیرد مرد عقل / ننگرد پیمانه را گر گشت نقل (مولوی) | |
|
سلام و درود خدمت شما بانوی محترم ممنون از حضور سبزتان ببخشید بانوی عزیز منطورت از شعر تلخ تلخ من چی بود لطفاً دوست دارم نقد آموزنده شما را بشنوم بازم ممنون از نظر لطف شما سپاسگزارم | |
تنها کابران عضو میتوانند نظر دهند.
و به نظرم رسید .
توجه داشته باشید این نقد برای کلیه اشعار شما است .
دوست عزیزم و نه فقط برای این اثر .
........
.......
برای مقایسه شعر شما با شعر سپید، من شعری از نیما یوشیج(پدر شعر نو ایران) را انتخاب کردهام که از نظر فضای تراژیک و نمادین با اثر شما همخوانی داشته باشد.
ابتدا متن اشعار را بازنویسی میکنیم:
۱. متن شعر ارسالی شما
ساری خسته
روی سیم خاردار
نشست...
اهویی تشنه
سیم خاردار گرفتارش کرد
انتظار...
کنارش
روز و شب را طی کرد
عاقبت...
از نفس افتادند
مورچه ها از سیم خاردار عبور کردند
تا به جوجه گنچشک مرده سواری
دهند
همچو آمبولانسی
که از اتوبان قم
مستقیم به بهشت زهرا می رود
آخرین سفر یک جسم
در مسیر فروپاشی
احساس می کنم
روح ها هر روز
به سیم خاردار گیر می کنند
شاید در آخرین لحظه
بدام بیفتند
سایه ی سیم خاردار
روز و شب را
با شتاب
طی می کند
من کنار سیم خاردار
گل بیدی بنفش کاشته ام
رنگ بنفش با کاشی های آبی آسمان نیلی
هیچگاه
تطابق نداشت...
بیدی بنفش...
***
۲. متن شعر نمونه (نیما یوشیج)
برای این مقایسه، قطعهای از شعر **«من از من گذشتم»** یا فضایی مشابه از اشعار نیما را در نظر میگیریم که در آن طبیعت با رنج انسانی در هم میآمیزد:
«من از من گذشتم
و از خود گذشتم
و در میانِ سایهها،
راهی یافتم که به هیچ نمیرسید...
مژگانِ من، در میانِ تارهای عنکبوت،
در میانِ باد و باران،
گویی به دنبالِ ردی از خویشتن میگشتند،
اما تنها سکوت بود و سایهی درختی که در باد میلرزید...»
(توضیح: اشعار نیما معمولاً با نمادهای طبیعت مثل باد، درخت و باران، حالات درونی و رنجهای وجودی انسان را بیان میکنند.)*
***
تحلیل و مقایسه
الف) تحلیل شعر شما:
شعر شما از تکنیک «تصویرسازی تکاندهنده» استفاده میکند.
شما از تضاد میان موجودات ظریف (اهو، جوجه گنجشک، بیدی بنفش) و اشیاء خشن و صنعتی (سیم خاردار، اتوبان قم، آمبولانس) بهره بردهاید.
نماد سیم خاردار: سیم خاردار در شعر شما تنها یک شیء نیست؛ بلکه نمادِ \"مانعِ هستی\" یا \"سختیِ مسیرِ عبور از مرگ و زندگی\" است. چیزی که همزمان هم نگهدارنده است و هم ویرانگر.
در انتهای شعر، تلاش شما برای کاشتن بیدی بنفش در کنار سیم خاردار، نوعی تقابل میان زیباییِ بیپناه و واقعیتِ بیرحم است.
عدم تطابق رنگ بنفش با آبی آسمان، نشاندهنده نوعی ناهمگونی در جهان است؛ گویی زیبایی نمیتواند با نظمِ سردِ آسمان یا سختیِ سیم خاردار یکی شود.
استفاده از کلماتی مثل آمبولانس و اتوبان قم به شعر صبغهای بسیار مدرن و رئالیستی (واقعگرایانه) داده است که از فضای انتزاعی دور شده و رنج را به فضای ملموس شهری میآورد.
مقایسه با نیما یوشیج:
در مقایسه این دو اثر، میتوان به چند وجه اشاره کرد:
شباهت در نگاه هستیشناسانه: هر دو شعر با نوعی تنهایی و گذر از خویشتن روبرو هستند.
در شعر شما، روح در سیم خاردار گیر میکند و در شعر نیما، انسان در میان سایهها و باد، ردی از خود را میجوید.
هر دو شعر از تراژدیِ هستی سخن میگویند.
تفاوت در نمادپردازی:
👈 نیما
از نمادهای طبیعت کلاسیک (درخت، باد، مژگان، عنکبوت) برای بیان رنج استفاده میکند.
فضای او بیشتر مهآلود، نمادین و در عین حال با ریشههای طبیعت پیوند دارد.
👈شعر شما از نمادهای مدرن و شهری (سیم خاردار، آمبولانس، اتوبان) استفاده میکند.
این یعنی رنج در شعر شما، رنجِ آدمِ معاصر است که میان فلزات سرد و جادههای بیرحم گرفتار شده است.
تفاوت در لحن: لحن نیما در این بخش، بیشتر حالتِ تأملی و جستجوگرانه دارد، اما لحن شعر شما بیانگر و تصویرساز است؛ یعنی شما مستقیماً صحنه را (مرگ گنجشک، حرکت آمبولانس) جلوی چشم خواننده میسازید تا او را با زبریِ واقعیت مواجه کنید.
شعر شما یک شعر سپیدِ مدرن با رویکرد سورئالیسم اجتماعی است.
در حالی که نیما رنج را در طبیعت میجست، شما رنج را در تلاقیِ بیگناهیِ طبیعت (اهو و گنجشک) و \"بیرحمیِ ساختار\" (سیم خاردار و اتوبان) میبینید.
بخش انتهایی شعر (بیدی بنفش) نقطه قوت کار است، زیرا از گزارشِ یک حادثه (مرگ) به سمت یک حسِ زیباییشناختی حرکت میکند که با جهانِ اطرافش سازگار نیست.
........
👈تنها نقدی که به ذهنم رسید ...
اگر بخواهیم با نگاهی سختگیرانه و با استفاده از استانداردهای شعر سپید (با نگاه به استراکچر و دقت نیما یوشیج) به شعر شما نگاه کنیم، میتوان چند نکته را به عنوان نقاط ضعف یا مواردی برای بهبود شناسایی کرد.
نیما در شعر سپید، برخلاف تصور عمومی، هرگز بیقاعده نبود؛ ...
او در انتخاب واژه، ریتمِ درونی و ایجادِ تعلیق، بسیار دقیق عمل میکرد.
👈 در مقایسه با او، میتوان این موارد را در شعر شما بررسی کرد:
. پراکندگی در ریتم درونی
در شعر سپید، چون وزنِ عروضی وجود ندارد، شاعر باید با تکرار واژگان. توازن جملات و طول خطوط یک موسیقی درونی بسازد.
👈نقد: در شعر شما، طول خطوط گاهی بسیار کوتاه است (مثلاً: انتظار... کنارش روز و شب را طی کرد)
و گاهی ناگهان بسیار بلند میشود (همچو آمبولانسی که از اتوبان قم مستقیم به بهشت زهرا میرود).
این پرشهای ناگهانی از خطوط بسیار کوتاه به خطوط بلند، باعث میشود موسیقیِ درونی شعر قطع شود و خواننده از فضای شاعرانه به فضای گزارشگونه پرتاب شود.
استفاده از تصاویرِ مستقیم به جای استعارههای چندلایه
نیما معمولاً یک تصویر را میساخت که همزمان چند معنا را منتقل میکرد.
👈نقد: عبارت همچو آمبولانسی که از اتوبان قم مستقیم به بهشت زهرا میرود، تصویری بسیار قدرتمند و تکاندهنده است، ...
اما بیش از حد صریح است.
در شعر سپیدِ کلاسیک، شاعر سعی میکند آمبولانس یا اتوبان را به گونهای در بافت شعر حل کند که مستقیماً به ذهن خطور نکند، بلکه از طریق حسّ خواننده بازسازی شود
صراحتِ بیش از حد، گاهی از حالتِ شاعرانه به حالت روزنامهنگارانه یا داستانی متمایل میشود.
نبودِ پیوستگیِ منطقی در گذارِ تصاویر
در اشعار نیما، یک تصویر به تصویر دیگر پل میزند (مثلاً از باد به حرکتِ برگها، از برگ به لرزشِ شاخه).
👈نقد: در شعر شما، گذار از صحنه مرگ گنجشک به صحنه سایه سیم خاردار و سپس به کاشتن بیدی بنفش...
کمی گسسته است.
هر بخش مثل یک \"اسلاید\" جداگانه است.
اگر بین این صحنهها، یک رشتهی درونی (مثلاً تداومِ حرکتِ سایه یا تداومِ رنج) وجود داشت که این قطعات را به هم میدوخت، شعر انسجام بیشتری مییافت.
استفاده از کلماتِ کلیشهای یا ساده
نیما در انتخاب واژگان، حتی وقتی از زبان ساده استفاده میکرد، به دنبال دقتِ معنایی بود.
👈نقد: کلماتی مثل بدام بیفتند یا احساس میکنم، کلماتی هستند که قدرتِ تصویریِ کمی دارند.
در شعر سپید، بهتر است شاعر به جای اینکه بگوید احساس میکنم.
آن احساس را از طریق یک تصویرِ عینی به خواننده منتقل کند.
(به جای گفتن احساس میکنم روحها گیر میکنند، میتوان توصیف کرد که چگونه سایهی روح بر روی فلزِ سردِ سیم خاردار میلغزد).
---
.....
....
اگر بخواهید این شعر را به سطح نیما نزدیک کنید، سعی کنید:
1. کلماتِ توضیحی را حذف کنید:** (مثلاً به جای \"احساس میکنم\"، مستقیماً وارد تصویر شوید).
2. تضاد را عمیقتر کنید: به جای استفاده مستقیم از کلمه \"آمبولانس\"، سعی کنید آن \"سرعت، بیرحمی و مسیرِ مستقیمِ مرگ\" را با استعارهای بسازید که با فضای \"اهو و گنچشک\" همخوانی داشته باشد اما همان معنا را برساند.
3. روی موسیقیِ خطوط کار کنید:** سعی کنید طول خطوط را طوری تنظیم کنید که وقتی شعر خوانده میشود، نفسِ خواننده با ضربآهنگِ تصویر هماهنگ باشد.
....
....
👈دوست عزیزم این نقد برای کلیه اشعار شما است و نه فقط برای این اثر...
👈واقعا مطلب دیگری برای عرضه کردن نداشتم .