سایت شعرناب محیطی صمیمی و ادبی برای شاعران جوان و معاصر - نقد شعر- ویراستاری شعر - فروش شعر و ترانه اشعار خود را با هزاران شاعر به اشتراک بگذارید

بنویس تا زنده بمانی ، بنویس تا زنده بمانی ، بنویس تا زنده بمانی.احمدی زاده (ملحق)

دوشنبه ۸ آذر

پست های وبلاگ

شعرناب
آموزش وزن شعر به زبان ساده- قسمت سوم
ارسال شده توسط

سجاد ربانی

در تاریخ : دوشنبه ۵ مرداد ۱۳۹۴ ۲۲:۵۲
موضوع: آزاد | تعداد بازدید : ۵۶۶ | نظرات : ۱۴

سلام دوستان عزیزم ، بزودی کتاب آموزش کلی وزن شعر از جناب موسوی پیدا می کنم و میذارم داخل سایت ، اگر هم پیدا نشد از جلسات آموزشی در آینده نزدیک یک کتاب به صورت فایل ورد یا پی دی اف میسازم میذارم داخل سایت .
*نکته : دوستان من این نوشته ها رو دست نویس نکردم و از وزن چیزی نمیدونم اگه اشتباهاتی داره به بزرگی خودتون ببخشید و اصلاح اونو در بخش نظرات ذکر کنید تا اشتباهات رفع بشه . با سپاس خندانکخندانک
آموزش وزن شعر به زبان ساده- قسمت سوم
*
در این جلسه ابتدا با انجام تمرین جلسه ی قبل، نکاتی را که یاد گرفته ایم مرور می کنیم. قرار است دو بیت اول مثنوی معنوی را با دانسته هایمان تقطیع کنیم و بعد در خلال آن درس های تازه ای بیاموزیم:
*
بشنو از نی چون حکایت می کند
*
بش ن از نی چن ح کا یت می ک ند
*
_ U _ / _ _ U _ / _ _ U _
*
همانجور که خوانده بودیم چهارتا چهارتا جدا کردیم و سه رکن ایجاد شد.
*
از جدایی ها شکایت می کند
*
از ج دا یی ها ش کا یت می ک ند
*
_ U _ / _ _ U _ / _ _ U _
*
کز نیستان تا مرا ببریده اند
*
کز ن یس تان تا م را بب ری د اند
 
_ U _ / _ _ U _ / _ _ U _
*
می بینید که باید به آن نکته ی طلایی دقت کرد. یعنی خوانش درست شعر! مثلا «که از» را همیشه «کز» می خوانیم یا می گوییم «بب ری ده» یعنی «ب» دوم را با علامت ساکن می خوانیم. البته در شعر معاصر مشکلات اینجوری خیلی کمتر است.
*
و همچنین در انتهای مصرع هم، هجای کشیده بوده که هجای کوتاه انتهایی را طبق قانون جلسه ی قبل حذف کرده ایم.
*
از نفیرم مرد و زن نالیده اند
*
از ن فی رم مر د زن نا لی د اند
*
_ U _ / _ _ U _ / _ _ U _
*
در اینجا هم دقت می کنید که در فارسی «و» را ضمه تلفظ می کنیم و در تقطیع می خوانیم: «مر دُ زن»
*
خب حالا متوجه شده اید که هجاهای مصرع های تولید شده، دقیقا یکی هستند! پس به یک قانون می رسیم:
*
وزن همه ی مصرع های یک شعر، دقیقا یکی است!
*
پس مثلا اگر شاهنامه 50 هزار بیت هم باشد وزن صد هزار مصرعش باید دقیقا یکی باشد!
*
یک نکته ی جذاب تر آن است که ارکان یک مصرع هم، شبیه هم هستند! و آخرین رکن هم که در این شعر مثل بقیه نیست در واقع همان رکن اول و دوم است که نصفه مانده و اگر ادامه اش دهیم مثل رکن های قبلی می شود.
*
رکن تکراری در اینجا این است: _ U _ _
*
در واقع باید گفت که تمامی وزن های شعر فارسی دو حالت دارند:
*
1- متحد الارکان: تمامی ارکان مصرع، مثل هم هستند
*
مثلا همین شعر مولوی که در بالا تقطیع کردیم (نیمه تمام بودن رکن آخر مهم نیست)
*
2- متناوب الارکان: ارکان مصرع، یکی در میان شبیه هم هستند
*
مثلا وزن این مصرع:
*
تنها نگاه پشت سری ماند رو به ما (شاعر: سعید آرمات)
*
_ U / _ U _ _ / U U _ U / _ U _ _
*
می بینیم که رکن اول و سوم شبیه هم هستند و رکن دوم و چهارم هم شبیه هم (البته رکن چهارم نیمه کاره مانده)
*
در واقع اگر شعری گفتید که ارکان آن نه متحدالارکان بودند و نه متناوب الارکان! پس این شعر شما وزن غیرعروضی دارد و اصلا گوش نواز نیست. حتی تمامی وزن هایی که «سیمین بهبهانی» در سال های اخیر ساخته همگی از این قانون پیروی می کنند.
*
اما یک نکته ی آخر که خیلی ها را دچار مشکل کرده بود:
*
«آ»ی باکلاه اگرچه ظاهرا یک حرفی است اما در واقع همزه ای است که مصوت بلند «ا» دارد. در واقع ما کلاه آن را هم یک حرف محسوب می کنیم.
*
پس «آ» دو حرفی بوده و هجای بلند است.
*
مثال: آتش _ _
*
برای جلسه ی بعد، بیت سوم و چهارم مثنوی معنوی را تقطیع خواهیم کرد و درس جدیدی را خواهیم آموخت. از این به بعد هر مصرعی را که تقطیع می کنید متناوب یا متحد بودن آن را هم مشخص کنید. درضمن با بقیه ی مصرع های آن شعر هم مقایسه کرده و همانندی آنها را بسنجید.

سيد مهدى موسوى

ارسال پیام خصوصی اشتراک گذاری : | | | | |
این پست با شماره ۵۷۵۵ در تاریخ دوشنبه ۵ مرداد ۱۳۹۴ ۲۲:۵۲ در سایت شعر ناب ثبت گردید

نقدها و نظرات
تنها کابران عضو میتوانند نظر دهند.



ارسال پیام خصوصی

نقد و آموزش

نظرات

مشاعره

کاربران اشتراک دار

محل انتشار اشعار شاعران دارای اشتراک

حمایت از شعرناب

شعرناب

با قرار دادن کد زير در سايت و يا وبلاگ خود از شعر ناب حمايت نمایید.

کلیه ی مطالب این سایت توسط کاربران ارسال می شود و انتشار در شعرناب مبنی بر تایید و یا رد مطالب از جانب مدیریت نیست .
استفاده از مطالب به هر نحو با رضایت صاحب اثر و ذکر منبع بلامانع می باشد . تمام حقوق مادی و معنوی برای شعرناب محفوظ است.
0